Serverlogboeken lezen bij problemen

Als een website plotseling een foutmelding geeft, trager wordt of vreemd gedraagt, is de oorzaak vaak niet direct zichtbaar. De server houdt echter logboeken bij van wat er gebeurt. Wie die kan lezen, vindt de oorzaak vaak snel. Dit artikel gaat vooral over websites op eigen hosting, zoals WordPress; bij Webflow of Shopify heb je geen toegang tot serverlogboeken.

Wil je een onafhankelijke analyse van je website, inclusief serverlogs? Bekijk ons SEO- en GEO-onderzoek.

Soorten logboeken

• Errorlog — Wat staat erin: foutmeldingen van de webserver en PHP; Gebruik: witte pagina, fout 500, kapotte functies
• Accesslog — Wat staat erin: elk verzoek: tijd, IP-adres, pagina, statuscode, browser; Gebruik: aanvallen, verkeerspieken, 404-fouten
• PHP-errorlog / debuglog — Wat staat erin: PHP-meldingen, eventueel van WordPress zelf; Gebruik: fouten in plugins of thema's
• Maillog — Wat staat erin: verzonden mail vanaf de server; Gebruik: formulieren die niet aankomen

Waar vind je ze?

• Hostingpaneel: vaak onder Logs, Statistieken of Foutlogboeken.
• Via FTP/SFTP: in een map zoals logs.
• WordPress-debuglog: door debugmodus aan te zetten in wp-config.php, waarna fouten in wp-content/debug.log komen. Zet dit na het onderzoek weer uit en zorg dat het bestand niet openbaar te lezen is.

Weet je het niet, vraag het je hostingpartij.

De errorlog lezen

Een typische regel bevat:

• datum en tijd;
• soort melding (Fatal error, Warning, Notice);
• de melding zelf;
• bestand en regelnummer.

Voorbeeld van een betekenisvolle melding: een "Fatal error" met een pad als wp-content/plugins/naam-van-plugin/... wijst sterk op die plugin. Zie WordPress witte pagina of fout 500 en WordPress-pluginconflict opsporen.

Meldingen van het type "Notice" of "Deprecated" zijn meestal geen directe oorzaak van een storing, maar kunnen wijzen op verouderde code, bijvoorbeeld na een PHP-update. Zie De PHP-versie updaten.

De accesslog lezen

Elke regel is een verzoek. Let op:

• statuscodes: 200 (oké), 301/302 (doorverwijzing), 404 (niet gevonden), 403 (geweigerd), 500 (serverfout);
• veel verzoeken van één IP-adres in korte tijd: mogelijk een aanval of bot;
• verzoeken naar inlogpagina's of bestanden die niet bestaan: scans naar kwetsbaarheden;
• pieken op een bepaald tijdstip.

Zie ook Spamverkeer in analytics herkennen.

Werkwijze bij een probleem

1. Noteer wanneer het probleem optrad.
2. Open de errorlog en zoek rond dat tijdstip.
3. Zoek naar Fatal error of herhaalde meldingen.
4. Kijk naar het bestand in de melding: welke plugin, welk thema?
5. Controleer de accesslog als het om traagheid of verkeer gaat.
6. Los op of geef de relevante regels door aan je ontwikkelaar of hostingpartij.

Privacy

Accesslogs bevatten IP-adressen en zijn dus persoonsgegevens. Bewaar ze niet langer dan nodig en deel ze zorgvuldig.

Voorbeeld

Stel: een webshop toont na een nacht met automatische updates een witte pagina. In de errorlog staat rond 03:12 een Fatal error in een bestand van een verzendplugin. Via FTP wordt de map van die plugin hernoemd, waarna de webshop weer werkt. De ontwikkelaar van de plugin wordt op de hoogte gebracht en de update wordt pas na een fix opnieuw uitgevoerd.

Zie je in de logboeken dat geplande taken niet of te vaak draaien, lees dan Cronjobs uitgelegd.

Veelgestelde vragen

Ik zie duizenden regels, waar begin ik?

Bij het tijdstip van het probleem en bij Fatal errors.

Moet ik debugmodus altijd aan laten staan?

Nee, alleen tijdelijk tijdens onderzoek, en zorg dat het logbestand niet openbaar is.

Kan ik logboeken op Webflow of Shopify bekijken?

Nee, die platformen beheren de servers; daar gebruik je hun statuspagina's en support.

Hoe lang worden logboeken bewaard?

Dat verschilt per hostingpartij; vaak enkele dagen tot weken.

Wat als ik de melding niet begrijp?

Geef de relevante regels, met tijdstip, door aan je ontwikkelaar of hostingpartij.

Hulp nodig?

Wil je technische problemen snel laten oplossen? Bekijk onze dienst support en doorontwikkeling.

Noteer het exacte tijdstip waarop een probleem optrad en zoek dan in de logboeken rond dat moment. Dat scheelt veel zoeken tussen duizenden regels.